Żywiec Zamek

 

Budowę Starego Zamku przyznaje się książętom oświęcimskim albo Mikołajowi Strzale h.Kotwicz (pierwsza połowa XV w.). Najstarsze gotyckie założenie tworzyło się z : wieży mieszkalnej, drewnianych zabudowań otoczonych ziemnym wałem a także płytkiej fosy. Za czasów dominowania rodziny Komorowskich zamek uległ kilku znacznym przemianą. Pod koniec XVI w. budowla przeistoczyła się w obronna fortecę (cztery wieże mieszkalne z dziedzińcem po środku, obronne mury, strażnice, fosa z mostem zwodzonym). W 2 poł. XVI w. średniowieczne zamczysko przeistoczyło się w renesansową siedzibę (krużganki, dachy z attykami i ozdobą sgraffito, prekursorska kamieniarka okien i portali). Wiek XVII a także nowi właściciele - rodzina królewska dynastii Wazów - nie wnoszą poważniejszych przemian w architekturze budowli. Drugi okres świetności w historii obiektu przypada na lata panowania w Żywcu rodu Wielopolskich.

Początek XVIII w. przyniósł decydujące przemiany w wyglądzie obiektu i jego środowiska. Były obronny obiekt zamkowy miały okazję stać się siedzibą o charakterze pałacowym ( rozbudowa skrzydła południowego z reprezentacyjną klatką schodową, innowacyjne barokowe elewacje, okna, duże dachy, portale, kaplica). Zmieniło się także sąsiedztwo siedziby, od północnego zachodu stworzono dziedziniec objęty oficynami, zabudową gospodarczą a także od południa park włoski. Przebudowa zamku prowadzona przez Wielopolskich nie jest ostatnią. Nowi posiadacze - Habsburgowie - zmienili elewację zewnętrzną ( zachowana do dzisiaj, w stylu historyzmu), której projekt stworzył Karol Pietschka. Po remoncie obiekt zamkowy został poświęcony na siedzibę urzędów a także na mieszkania urzędników dóbr żywieckich. Do 1939 r. obiekt znajdował się w rękach Habsburgów. W czasie okupacji Niemcy zajęli pomieszczenia zamkowe na cały okres wojny. Po 1945 roku budynek stał się własnością miasta i przeznaczono go na mieszkania lokatorskie, archiwum, biura organizacji młodzieżowych, pracownie Domu Kultury, biura przedsiębiorstwa \"Las\" a także bibliotekę miejską. W latach 1976 - 1989 władze miasta zdecydowały się na remont obiektu. Wkrótce nastąpiło wykwaterowanie mieszkańców, otwarcie kawiarni \"Rycerska\", remont a także prace badawczo-naukowe. Na początku lat dziewięćdziesiątych administratorem Starego Zamku był Zespół Zamkowo-Parkowy, który wiódł aktywność kulturalną, edukacyjną a także wystawienniczą. W styczniu 2005r obiekt zamkowy stał się siedzibą Muzeum Miejskiego w Żywcu. Całkowity koszt remontu obiektu wyniósł 2719184.20zł.

W okolicach starego zamku, znajduje się wybudowany przez Habsburgów klasycystyczny pałac. Wskazywany nowym zamkiem, budowany z polecenia arcyksięcia Albrechta przez Karola Pietschkę, był kilkakrotnie przebudowywany. \" Dzisiaj w sekcji budynku mieści się szkoła leśna, a inne pomieszczenia pełnią role reprezentacyjne - np. lustrzana sala balowa o wybitnej akustyce jest używana jako sala koncertowa. W 2001 r. kilkupokojowy apartament udostępniono dawnej mieszkance pałacu, księżnej Alicji z Habsburgów. Osiemdziesięciokilkuletnia dziedziczka przebywa na stałe w Szwajcarii, przyjechała jednak na swą uroczystą intronizację i zapowiedziała przybycie w niedalekiej przyszłości do Żywca na dłużej.

Ten piękny park jest byłym ogrodem zamkowym o przestrzeni około 26 ha. \"Założony został włoską metodą\", komponował się w tamtych czasach z dwóch zespołów: jeden złożony z kwater, a drugi z regularnie umieszczonych drzewostanów. \"Przez pierwszy zespół wiedzie kanał, który powstał w drugiej połowie XVIII wieku, z tego też okresu pochodzi altana zbudowana w formie Domku Chińskiego, z uwidocznionym ponad dachem herbem Wielopolskich - Starykoń.

Zamek w Żywcu